Reklama
  • Czwartek, 2 lutego (15:05)

    Mięśniaki macicy. Leki czy operacja?

Małe guzki zostawia się do obserwacji, większe leczy hormonalnie. Jeszcze większe usuwa, często z całą macicą.

Reklama

Niedawno zgłosiła się do mnie pani Jolanta (48). Skarżyła się na obfite miesiączki, często trwające ponad tydzień. Narzekała też na bóle w dolnej części brzucha i ucisk na pęcherz.

Morfologia wskazywała niedobory żelaza, a po badaniu ginekologicznym i wykonaniu USG stwierdziłem obecność dużego mięśniaka podśluzówkowego, rozwijającego się od strony pochwy w kierunku śluzówki macicy.

Uspokoiłem pacjentkę, że mięśniaki rozpoznaje się u ok. 40 proc. kobiet po czterdziestce.

Ze względu na mało charakterystyczne objawy mięśniaki macicy często diagnozowane są przez przypadek lub dopiero na zaawansowanym etapie choroby. Mogą mieć różne rozmiary: od groszku po piłkę nożną. Małe nie wywołują dolegliwości. Jednak gdy rosną, powodują szereg kłopotliwych objawów.

Najbardziej typowe to: długie i obfite miesiączki, krwawienia między miesiączkami, bolesność podczas współżycia. Niepokojącym sygnałem jest też uczucie pełności, rozpierania lub ciężaru w podbrzuszu oraz bóle okolicy krzyża – mylnie sugerujące problemy z kręgosłupem.

Gdy mięśniaki są naprawdę dużych rozmiarów, mogą uciskać sąsiadujące z macicą narządy. Jeśli jest to pęcherz moczowy, odczuwamy częstą potrzebę oddawania moczu i z czasem możemy mieć problem z jego nietrzymaniem. Jeżeli uciskają na odbytnicę – możemy mieć problem z zaparciami.

Duże mięśniaki często powodują powiększenie obwodu brzucha, a także prowadzą do utraty żelaza w organizmie i rozwoju anemii.

Dla lekarza sygnałem nasuwającym podejrzenie mięśniaków jest powiększona, niekształtna macica. Zmianę tę może zauważyć już podczas badania ginekologicznego. Jednak, aby potwierdzić diagnozę, powinien jeszcze zlecić wykonanie USG przez- pochwowego.

Nie każde mięśniaki trzeba leczyć. Mniejsze, do 5 cm, niewywołujące dolegliwości, wystarczy obserwować i sprawdzać, czy się nie powiększają.

W tym celu przynajmniej raz na pół roku niezbędne jest wykonanie USG przezpochwowego. Większe można leczyć, wyrównując poziom hormonów w organizmie i regulując cykl miesięczny. Wskazaniem do terapii są zagrażające zdrowiu objawy, np. obfite miesiączki lub wręcz krwotoki, a także wielkość macicy jak w 12. tygodniu ciąży.

U niektórych pacjentek można zastosować leki na bazie substancji zwanej octanem uliprystalu. Zmniejszają wielkość guzów i przygotowują macicę do zabiegu.

Dzięki temu jest on mniej skomplikowany. Dlatego tę formę leczenia stosuje się zazwyczaj przed klasyczną operacją, ale nie tylko. Octan uliprystalu stosuje się też u kobiet przed menopauzą. Złagodzi uciążliwe objawy mięśniaków i pozwoli pacjentce wytrwać do ostatniej miesiączki bez zabiegu.

U niektórych kobiet w okresie menopauzy mięśniaki same się zmniejszają. Czasem jednak konieczne jest chirurgiczne ich usunięcie. Zabieg wykonuje się przez pochwę, albo, gdy leżą głębiej – przez brzuch. Operacja przez brzuch polega na wyłuszczeniu samych guzów (miomektomia) lub wycięciu całej macicy (tzw. histerektomia).

Czasem operacje są wykonywane za pomocą mniej inwazyjnej metody laparoskopowej lub tzw. minilaparotomii, czyli zabiegu przez niewielkie cięcie w podbrzuszu.

Do zmniejszenia mięśniaków prowadzą też inne metody: oddziaływanie zimnem (krioterapia), gorącem (termoablacja), zogniskowaną wiązką ultradźwięków pod kontrolą rezonansu magnetycznego (tzw. HIFU) albo poprzez odcięcie dopływu do nich krwi (embolizacja).

Obfite krwawienia spowodowane mięśniakami nieraz prowadzą do niedokrwistości, czyli anemii. W tym przypadku lekarz zleca przyjmowanie preparatów żelaza.

Warto też wprowadzić do diety produkty bogate w żelazo: chude czerwone mięso (wołowe i cielęce), podroby (wątróbka), ryby oraz żółtka jaj i nabiał. Najlepiej produkty te jeść z innymi bogatymi w witaminę C, np. z surówką ze świeżych warzyw. Witamina C zwiększa przyswajanie żelaza.

WAŻNE! Jeśli mięśniaki mają gąbczastą konsystencję, powinny zostać w całości usunięte i poddane badaniu histopatolo-gicznemu.

Skąd ten problem?

Mięśniaki macicy powstają w wyniku zaburzeń hormonalnych w organizmie, a dokładniej nadmiernej produkcji estrogenów lub zwiększonej wrażliwości na te hormony. Dlatego sprzyja im okres tuż przed menopauzą, w którym estrogeny uzyskują chwilową przewagę w organizmie kobiety.

Jednak mięśniaki występują także u młodych kobiet, które planują macierzyństwo. Nie pojawiają się natomiast ani przed pierwszą miesiączką, ani po ostatniej. Po menopauzie już nie rosną. Przeciwnie, ulegają zmniejszeniu lub nawet zanikowi. Skłonność do ich powstawania może być dziedziczna: jeśli chorowała na nie mama, istnieje ryzyko, że będzie je miała również córka.

Jedną z istotnych przyczyn tworzenia się guzów jest nadwaga, ponieważ w tkance tłuszczowej również są obecne estrogeny. U kobiet ważących ponad 70 kg ryzyko pojawienia się mięśniaków jest aż trzykrotnie wyższe.

Warto wiedzieć

Wybór metody leczenia w dużej mierze zależy od wielkości, umiejscowienia i rodzaju mięśniaków.

Podśluzówkowe. Powstają bezpośrednio pod błoną wyściełającą macicę od wewnątrz i rosną do środka macicy.

Uszypułowane. Umiejscawiają się na zewnątrz i wewnątrz macicy, na tzw. szypule przypominającej balonik wiszący na sznurku.

Śródścienne. Rosną wewnątrz ściany macicy. Mięśniaki te z czasem mogą przekształcić się w podsurowicówkowe na zewnątrz macicy.

Podsurowicówkowe. Zwykle tworzą się pod błoną okrywającą macicę od zewnątrz, czyli od strony jamy brzusznej.

Zdaniem specjalisty

W przypadku zdiagnozowania mięśniaków każde leczenie należy rozpocząć od postawienia pytania, czy kobieta planuje mieć jeszcze dzieci. Jeśli tak, nie powinno się zamykać jej drogi do macierzyństwa i zaproponować takie metody leczenia, które nie będą wymagały usunięcia macicy.

Trzeba dokładnie przyjrzeć się mięśniakom, określić ich rodzaj, wielkość i umiejscowienie. Trzeba też pamiętać, że rosnące mięśniaki mogą być powodem bezpłodności, poronień i przedwczesnych porodów.

Zobacz również

Twój komentarz może być pierwszy

Zapoznaj się z Regulaminem
Wypełnienie pól oznaczonych * jest obowiązkowe.